Mevrouw de Zwart had al enkele jaren een goed ingestelde hypothyreoïdie. Bij haar laatste controle op mijn spreekuur verwees ik haar daarom terug naar haar huisarts. Wél meldde zij nog even dat een paar maanden tevoren haar schildklier preparaat was veranderd; haar apotheek had haar een generiek preparaat meegegeven in plaats van haar vertrouwde thyrax. Er was na de wisseling geen bloed meer geprikt. Wel had zij de laatste maanden wat meer opvliegers, maar ja, de overgang, hé.
Bij het typen van de terugverwijzing bleek het toch allemaal niet zo gladjes. Haar schildklieruitslagen waren een dag later beschikbaar. Deze waarden waren al jaren stabiel rond de 18 pmol/l, maar nu zat zij ineens op 26 pmol/l. Normaal is tussen de 11 en 20 pmol/l. Niet de overgang, maar te veel schildklierhormoon speelde haar parten, en veroorzaakte de klachten die zij interpreteerde als ‘opvliegers’. Ik schreef in de brief aan de huisarts het dringende advies (in grote letters) om terug te gaan naar haar oude preparaat. En zes weken later nogmaals het bloed te laten controleren, voor de zekerheid. Ook vermeldde ik dat de KNMP en NHG generieke substitutie van schildklierhormoon afwijzen.
Artsennet is opgeheven. Ook mijn blogs op <a=”http://www.artsennet.nl/”>www.artsennet.nl zijn verwijderd. Gelukkig waren het er maar twee. Dit was er één van. Ergens uit 2013, maar nog steeds actueel!
43 CENT
Gek werd zij er van. De betutteling, maar ook de onduidelijkheid en willekeur. Het begon met een brief van de apotheek, waar zij haar recept ging verlengen. Na al zo’n 6 jaar Thyrax gebruikt te hebben, was dit haar routine iedere laatste week van het kwartaal. In bijzondere propagandatermen werd haar het volgende verteld: “Thyrax is de fantasienaam die de fabrikant aan het middel gegeven heeft”. En even verderop: “Andere fabrikanten mogen het middel levothyroxine nu fabriceren en verkopen. Deze fabrikanten steken veel minder geld in promotie, en kunnen dit geneesmiddel tegen een veel lagere prijs verkopen”. “Niet alleen zit er evenveel van de werkzame stof in levothyroxine, maar ook de opname in het lichaam is hetzelfde. …….. Levothyroxine tabletten zijn alleen minder duur. Op die manier helpt u mee om de gezondheidszorg betaalbaar te houden”.
Bij aandoeningen van de schildklier wordt steeds meer aandacht besteed aan restklachten, en het soms niet meer op niveau kunnen sporten. Toch zijn er in de geschiedenis flink wat sporters, die ondanks een schildklierziekte topprestaties leverden. Mijn meest favoriete is het voorbeeld van Gail Devers, vastgelegd in een fraaie autobiografie. Devers ontwikkelde de ziekte van Graves, onderging een behandeling met radioactief jodium, en werd daardoor hypothyreoot. Substitutie met schildklierhormoon herstelde haar stofwisseling, en vervolgens won zij nog twee keer een gouden medaille op de Olympische spelen.
Een ander voorbeeld, dat vaak wordt aangehaald, is dat van Carl Lewis. Lewis beschrijft in zijn autobiografie hoe de diagnose hypothyreoidie werd gesteld, en hoe hij na behandeling in staat was om op de Olympische spelen van 1996 in Atlanta uitstekend te presteren. Echter, enkele jaren geleden werd de diagnose in twijfel getrokken in een artikel in The Wall Street Journal (http://goo.gl/ICA9wq). De endocrinoloog dr. Jeffrey Brown, die Lewis behandelde, wordt beschreven als iemand die bij een ongekend groot aantal topatleten een te traag werkend schildklier vaststelde en behandelde. Schildklierhormoon kan vrij gebruikt worden, en staat niet op de dopinglijst. Maar kan schildklierhormoon iemand’s prestaties verbeteren? Carl Lewis zegt in zijn boek: “The way Dr. Brown explained it, maybe I’m missing only 5% of my body’s capacity to perform, which would be virtually impossible for most people to notice in their daily activities. But 5% is huge for a track and field athlete.” Jammer genoeg blijft de ziektebeschrijving een beetje vaag. Zou Lewis daadwerkelijk anti-TPO antistoffen hebben gehad, zoals bij de ziekte van Hashimoto? Ook is hij getest op de ziekte van Addison, uitval van de bijnierschors; deze test was normaal.
Wat gebeurt er met de schildklierwaarden tijdens inspanning? Een mooi onderzoek is een jaar of 15 geleden gedaan bij topwielrenners die de Ronde van Spanje reden. Tijdens de wielerronde steeg in geringe mate – met name in de 3e week – het vrijT4 en vrijT3 gehalte, maar het TSH gehalte veranderde niet. Bij acute inspanning zien we T4 en T3 eerst iets hoger worden, en bij nog heviger inspanning weer terugkeren naar de beginwaarden. Een onderzoek in 2014 onder ruim 600 topatleten toonde dat zij vergelijkbare waarden van TSH, vrijT4 en vrijT3 hadden als personen uit de algemene bevolking. Dit alles maakt een mens extra nieuwsgierig naar de bloedwaarden van al die atleten met hypothyreoidie. MIJN laatste TSH was 2,0, vrijT4 14,3 (dit is iets lager dan het gemiddelde in Nederland)!
Dit artikel verscheen in het juni nummer van het blad Schild.
Er zijn heel veel mensen met een schildklieraandoening in Nederland, zo’n 800.000, waarvan 90% een verminderde schildklierfunctie heeft, maar hoe het met ze gaat is niet echt bekend. Vaak wordt gedacht dat als de bloedwaarden ‘goed’ zijn dat het dan ook goed gaat met de patiënt. Inmiddels komen er steeds meer aanwijzingen dat er nog klachten kunnen resteren, ondanks behandeling met schildklierhormoon en ‘goede’ bloedwaarden.
Wij hopen dat veel mensen mee willen doen. In dit onderzoek worden gezondheidsstatus, restklachten en tevredenheid over behandeling (medicatie) en zorgverlening in kaart gebracht. Het is een initiatief van de Hogeschool Utrecht, in samenwerking met de SON, het UMC Groningen, het UMC Utrecht en het AMC. We hopen met de onderzoeksresultaten een bijdrage te kunnen leveren aan het optimaliseren van de zorg voor hypothyreoïdie patiënten.
We zoeken patiënten met weinig klachten maar ook met veel. Uiteraard worden de gegevens anoniem verwerkt en is uw privacy gewaarborgd. Als u nog andere hypothyreoïdie patiënten kent die mee zouden willen doen met het onderzoek, dan kunnen zij een mail sturen naar schildklier@hu.nlonder vermelding van “patiënt“.
We zoeken niet-schildklierpatienten naast patiënten; controle personen zonder schildklierziekte die de (controle) enquête willen invullen. Dit duurt ongeveer 15 minuten. Zou u uw partner, zus/broer, vriend(in), buurvrouw/man, collega willen vragen om mee te doen met dit onderzoek? Ze kunnen een mail sturen naar schildklier@hu.nlonder vermelding van “controle“.
Deze enquête is opgesteld in overleg met patiënten en artsen en het invullen duurt ongeveer 40 minuten. Er is de mogelijkheid om tussentijds te pauzeren en op een ander tijdstip verder te gaan.
Wij vragen u uw meest recente bloedwaarden van TSH, FT4 en eventueel FT3, en anti-TPO-antistoffen en LDL cholesterol, uw medicijninformatie (merk en dosis) en de maand en het jaar van uw diagnose bij de hand te hebben voordat u de enquête invult.
Als je schildklier te snel werkt, merk je dat meestal aan de klachten: afvallen, beven, hartkloppingen, zweten, diarree, om er een paar te noemen. Mevrouw Bos was bij haar huisarts geweest en doorverwezen, omdat haar licht vergrote schildklier (‘struma’, bestond al 10 jaar) langzaam wat groter was geworden. In de dagen voor zij op de poli kwam, werd zij steeds zieker. Zij kon minder goed lopen, en moest zich aan de tafel ophijsen om op te staan, en bijna de trap op kruipen om boven op haar slaapkamer te komen. Zij werd bovendien erg misselijk en moest herhaaldelijk overgeven, zo erg dat zij op de maagdarm afdeling van een ander ziekenhuis werd opgenomen. Na enkele dagen mocht zij gelukkig weer naar huis, ook al waren de klachten nog niet helemaal verdwenen. (meer…)
Over de behandeling van te snelle schildklierwerking zijn vele boeken en medische artikelen geschreven. Toch kom je soms een oplossing op internet tegen, die je nog niet kende. En die levensgevaarlijk is. Zoals deze:
Na vele reacties was de pagina in de loop van de zelfde dag waarop ik hem voor het eerst gezien had, weer aangepast. De gevaarlijkste adviezen waren er uit gehaald. Extra jodium gebruiken als je schildklier al te snel werkt is levensgevaarlijk. Dat de inhoud snel was aangepast, was op zich gelukkig. Internet kent maar een heel beperkte kwaliteitscontrole.
Mevrouw de Zwart had al enkele jaren een goed ingestelde hypothyreoïdie. Bij haar laatste controle op mijn spreekuur verwees ik haar daarom terug naar haar huisarts. Wél meldde zij nog even dat een paar maanden tevoren haar schildklier preparaat was veranderd; haar apotheek had haar een generiek preparaat meegegeven in plaats van haar vertrouwde thyrax. Er was na de wisseling geen bloed meer geprikt. Wel had zij de laatste maanden wat meer opvliegers, maar ja, de overgang, hé.
Gek werd zij er van. De betutteling, maar ook de onduidelijkheid en willekeur. Het begon met een brief van de apotheek, waar zij haar recept ging verlengen. Na al zo’n 6 jaar Thyrax gebruikt te hebben, was dit haar routine iedere laatste week van het kwartaal. In bijzondere propagandatermen werd haar het volgende verteld: “Thyrax is de fantasienaam die de fabrikant aan het middel gegeven heeft”. En even verderop: “Andere fabrikanten mogen het middel levothyroxine nu fabriceren en verkopen. Deze fabrikanten steken veel minder geld in promotie, en kunnen dit geneesmiddel tegen een veel lagere prijs verkopen”. “Niet alleen zit er evenveel van de werkzame stof in levothyroxine, maar ook de opname in het lichaam is hetzelfde. …….. Levothyroxine tabletten zijn alleen minder duur. Op die manier helpt u mee om de gezondheidszorg betaalbaar te houden”.
Er zijn heel veel mensen met een schildklieraandoening in Nederland, zo’n 800.000, waarvan 90% een verminderde schildklierfunctie heeft, maar hoe het met ze gaat is niet echt bekend. Vaak wordt gedacht dat als de bloedwaarden ‘goed’ zijn dat het dan ook goed gaat met de patiënt. Inmiddels komen er steeds meer aanwijzingen dat er nog klachten kunnen resteren, ondanks behandeling met schildklierhormoon en ‘goede’ bloedwaarden.
Als je schildklier te snel werkt, merk je dat meestal aan de klachten: afvallen, beven, hartkloppingen, zweten, diarree, om er een paar te noemen. Mevrouw Bos was bij haar huisarts geweest en doorverwezen, omdat haar licht vergrote schildklier (‘struma’, bestond al 10 jaar) langzaam wat groter was geworden. In de dagen voor zij op de poli kwam, werd zij steeds zieker. Zij kon minder goed lopen, en moest zich aan de tafel ophijsen om op te staan, en bijna de trap op kruipen om boven op haar slaapkamer te komen. Zij werd bovendien erg misselijk en moest herhaaldelijk overgeven, zo erg dat zij op de maagdarm afdeling van een ander ziekenhuis werd opgenomen. Na enkele dagen mocht zij gelukkig weer naar huis, ook al waren de klachten nog niet helemaal verdwenen. 
Recente reacties